Van verzekering veranderen in België: wat betekent dat?
Van verzekering veranderen in België betekent een lopend contract vervangen door een ander, hetzij bij een andere verzekeraar, hetzij door de verzekeraar te behouden maar het beheer van het contract aan een andere tussenpersoon toe te vertrouwen. Deze stap betreft met name de jaarcontracten zoals de autoverzekering, de brandverzekering woning of de familiale verzekering. Ze wordt omkaderd door de wet van 4 april 2014 betreffende de verzekeringen, gewijzigd door een wet die op 18 oktober 2023 in het Belgisch Staatsblad is verschenen.
Twee stappen die niet verward mogen worden
De verzekeringnemer kan zijn verzekeraar willen verlaten: dan moet hij het contract opzeggen en een nieuw contract afsluiten. Hij kan ook zijn contract willen behouden maar de beheerder ervan veranderen, bijvoorbeeld van een agent naar een makelaar overstappen. Sinds 1 juli 2025 is die wissel van tussenpersoon, volgens de FAQ van Assuralia, gescheiden van de opzegging: de klant hoeft zijn contract niet op te zeggen om van tussenpersoon te veranderen.
De redenen die aanzetten tot veranderen
Een premieverhoging op de vervaldag, een slecht afgehandeld schadegeval, een nieuwe behoefte aan waarborgen na een verhuizing, een geboorte of de aankoop van een voertuig rechtvaardigen vaak een herziening van de contracten. Het tijdstip van de verandering telt even zwaar als de reden ervan, want de opzegtermijnen en de ingangsdatum van het nieuwe contract bepalen of er een periode zonder dekking of, integendeel, een dubbele dekking ontstaat. Het is dus beter de vervaldatum van elk contract, de verjaardatum en de voorwaarden voor verlenging te noteren, en daarna de kalender van de verandering vast te leggen vooraleer men iets ondertekent bij een nieuwe verzekeraar.
De nieuwe termijnen: van verzekering veranderen in België
De hervorming is op 1 oktober 2024 in werking getreden en is van toepassing op de contracten die na die datum zijn gesloten of stilzwijgend verlengd. Ze versoepelt de kalender van de consument duidelijk.
Opzeggen vanaf het tweede jaar
Vanaf het tweede verzekeringsjaar kan de verzekeringnemer zijn contract op elk moment opzeggen, bijvoorbeeld tijdens het jaar. Het contract eindigt twee maanden na de aanvraag, en de niet-verbruikte premie moet worden terugbetaald. Dezelfde termijn van twee maanden geldt wanneer de verzekeringnemer de verlenging weigert na twee jaar contract.
Het oude stelsel
Vóór de hervorming vereiste de opzegging op de verjaardag van het contract een opzegtermijn van minstens drie maanden. Die regel blijft nuttig om te kennen voor de contracten die nog niet onder het nieuwe stelsel vallen: de ouderdom van het contract en de datum van de laatste verlenging bepalen de toepasselijke termijn.
Als het de verzekeraar is die een einde stelt aan het contract
Als de verzekeraar het initiatief neemt, blijft de termijn drie maanden te rekenen vanaf de dag na de verzending van de brief. De verzekeringnemer beschikt dan over die tijd om een andere verzekeraar te zoeken. Een weigering van dekking na een ongeval of wegens een risicoprofiel wordt behandeld met de verhaalmiddelen die eigen zijn aan de verplichte verzekering, waaronder het Tariferingsbureau voor de burgerlijke aansprakelijkheid van voertuigen.
Van verzekering veranderen in België zonder dekkingsgat: de stappen
Een goede volgorde vermijdt dat men twee keer betaalt of zonder bescherming blijft. Het principe is het oude contract nooit te beëindigen vooraleer men zeker weet dat het nieuwe van kracht zal zijn.
Vergelijken op gelijke basis
Voordat hij kiest, zet de verzekeringnemer de aanbiedingen op voet van gelijkheid: dezelfde verzekerde bedragen, dezelfde vrijstellingen, dezelfde uitsluitingen en dezelfde duur van het contract. Een lager tarief kan een geringere dekking verbergen, bijvoorbeeld het ontbreken van bijstand, een lager plafond of een wachttijd die het huidige contract niet oplegt. De verzekeringsmakelaars kunnen verschillende maatschappijen tegelijk voorstellen.
De opzegging laten regelen door de nieuwe verzekeraar
Sinds 1 oktober 2024 kan de verzekeringnemer aan zijn nieuwe verzekeraar of aan zijn makelaar vragen om de opzegging van het oude contract te regelen. Die oplossing vermijdt de dubbele verzekering en beperkt het vergeten van formaliteiten. De stap verloopt via nauwkeurige modaliteiten van opzegging, die de verzekeraar moet respecteren.
Digitaal opzeggen
De digitale opzegging is mogelijk wanneer de verzekeraar ze aanbiedt, met een elektronische handtekening. De termijn van twee maanden loopt dan vanaf de dag na de ondertekening. De wet verplicht de verzekeraars evenwel niet om die optie aan te bieden, en een brief blijft de meest verspreide weg. Het is beter een middel te gebruiken dat de verzending en de datum ervan bewijst.
Van tussenpersoon veranderen zonder van contract te veranderen
Het herziene stelsel voor de wissel van tussenpersoon, dat sinds 1 juli 2025 wordt toegepast, neemt dat van 2014 over en past het aan aan de wet van 9 oktober 2023 over de vereenvoudiging van de opzeggingsregels, volgens de FAQ van Assuralia.
Het formulier en de formaliteiten
Er bestaat één type-formulier in het Frans, het Nederlands, het Duits en het Engels. Het moet gedateerd en ondertekend worden door de verzekeringnemer, of door de vertegenwoordiger van een rechtspersoon met vermelding van zijn hoedanigheid. Het formulier vereist geen enkele bijlage, behalve de lijst van de contracten als het bericht er meerdere beoogt, en een kopie van de identiteitskaart mag niet worden geëist. Een aangetekende zending is niet verplicht, maar een middel dat de verzending bewijst, zoals een e-mail, wordt aangeraden.
De overgang van het beheer
Het beheer van het contract gaat naar de nieuwe tussenpersoon over zodra de verzekeraar het bericht ontvangt, ook dat van de lopende schadegevallen, behalve bij een andersluidend akkoord tussen de klant en de twee tussenpersonen. De nieuwe tussenpersoon moet een samenwerkingsovereenkomst met de verzekeraar hebben, bij gebrek waaraan het bericht wordt geweigerd.
De termijnen voor de commissie
Voor de contracten die onder de wettelijke termijn van twee maanden vallen, moet het bericht minstens twee maanden vóór de hoofdvervaldag toekomen, en de commissie wordt dan op die vervaldag overgedragen. Voor andere contracten, zoals de arbeidsongevallenverzekering, bedraagt de termijn doorgaans drie maanden. De klant wordt niet rechtstreeks door die commissieregels geraakt, maar ze verklaren waarom een tussenpersoon om een vroegtijdig bericht vraagt.
De bijzondere gevallen om op te letten
Sommige situaties vragen extra aandacht, omdat ze afwijken van het gebruikelijke schema of specifieke regels doen gelden.
Eén bericht voor meerdere contracten
Eén enkel bericht kan meerdere polissen van dezelfde klant dekken, maar Assuralia raadt aan er één per verzekeraar op te stellen, met de lijst van de contracten als bijlage. Bij medeverzekering volstaat het bericht aan de leidende verzekeraar, waarbij een kopie aan elke medeverzekeraar wordt aangeraden.
De contracten die uit het stelsel zijn uitgesloten
De zogenaamde niet-mandateerbare contracten zijn uitgesloten van de wissel van tussenpersoon, omdat ze daartoe een clausule bevatten: de klant moet ze dan volgens de wet opzeggen. De zeeverzekeringen en de vervoersverzekeringen te land of op de binnenwateren zijn eveneens uitgesloten, behalve de bagageverzekeringen, de verhuizingen en de contracten die onder het CMR-verdrag vallen. De aanvullende verzekeringen volgen het stelsel van de hoofdverzekering.
Tegelijk opzeggen en veranderen
Om tijdens de run-offperiode op te zeggen en van tussenpersoon te veranderen, stuurt de klant twee documenten: een bericht van wissel en een opzeggingsbrief. In de praktijk geldt die dubbele stap vooral voor een klant die tegelijk zijn verzekeraar en zijn makelaar verlaat.
Na de verandering: het dossier opvolgen
Zodra het nieuwe contract is ondertekend, blijft er te controleren dat het oude wel beëindigd is en dat de niet-verbruikte premie is terugbetaald. Het bewaren van de bevestiging van opzegging en van de voorwaarden van het nieuwe contract vermijdt latere geschillen.
De schadegeschiedenis opvragen
Voor de autoverzekering beoordeelt de nieuwe verzekeraar het profiel van de bestuurder op basis van de schadegevallen van de laatste vijf jaar, en de vorige verzekeraar levert op verzoek een schadeattest af. Een bestuurder zonder recent ongeval kan zo zijn geschiedenis laten gelden bij een nieuwe verzekeraar.
Als het geschil blijft bestaan
Bij een meningsverschil over een terugbetaling of over de einddatum van het contract wendt de verzekeringnemer zich eerst tot de klachtendienst van de verzekeraar of van de tussenpersoon. De Ombudsman van de Verzekeringen probeert vervolgens de partijen te verzoenen, terwijl de FSMA, als toezichthoudende autoriteit, de klacht kan onderzoeken zonder het individuele geschil te beslechten.
Van verzekering veranderen in België: veelgestelde vragen
Kan men in België tijdens het jaar van verzekering veranderen?
Ja, voor de contracten die sinds 1 oktober 2024 zijn gesloten of stilzwijgend verlengd. Vanaf het tweede verzekeringsjaar kan de verzekeringnemer op elk moment opzeggen; het contract eindigt twee maanden na de aanvraag en de niet-verbruikte premie wordt terugbetaald.
Wat was de vroegere opzegtermijn?
Vóór de hervorming vereiste de opzegging op de verjaardag van het contract een opzegtermijn van minstens drie maanden. Wanneer de verzekeraar opzegt, blijft de termijn drie maanden te rekenen vanaf de dag na de verzending van de brief.
Moet men opzeggen om van makelaar te veranderen?
Nee. Sinds 1 juli 2025 is de wissel van tussenpersoon, volgens Assuralia, gescheiden van de opzegging. Een gedateerd en ondertekend type-formulier volstaat, en het beheer gaat naar de nieuwe tussenpersoon zodra de verzekeraar het bericht ontvangt.
Kan de nieuwe verzekeraar de opzegging regelen?
Ja. Sinds 1 oktober 2024 kan de verzekeringnemer aan zijn nieuwe verzekeraar of aan zijn makelaar vragen om de opzegging van het oude contract te beheren, wat de dubbele verzekering en het vergeten van formaliteiten helpt vermijden.
