Wat is de autoverzekering voor Fransen in België?
De autoverzekering voor Fransen in België is het contract burgerlijke aansprakelijkheid, al dan niet aangevuld met facultatieve waarborgen, dat een persoon van Franse nationaliteit die zich in België heeft gevestigd afsluit voor een voertuig waarmee hij op de Belgische openbare weg rijdt. Ze wordt aangeboden door de verzekeraars en makelaars die op de Belgische markt actief zijn. Ze is bedoeld voor nieuwe inwoners, studenten, gedetacheerde werknemers en gepensioneerden die uit Frankrijk verhuizen.
Een identieke verplichting voor alle bestuurders
Het Belgische recht maakt geen onderscheid tussen bestuurders op basis van nationaliteit. Elk motorrijtuig dat zich op de openbare weg bevindt, moet gedekt zijn door een contract burgerlijke aansprakelijkheid, overeenkomstig de wet van 21 november 1989 betreffende de verplichte aansprakelijkheidsverzekering inzake motorrijtuigen. Alleen toestellen waarvan de snelheid beperkt is tot 25 km/u, zoals sommige elektrische fietsen of gemotoriseerde steps, ontsnappen aan deze regel. Aanhangwagens moeten eveneens verzekerd zijn, zelfs wanneer ze losgekoppeld zijn.
Een Fransman die met zijn wagen in België aankomt, is dus aan dezelfde eisen onderworpen als elke andere inwoner. Het contract moet de materiële en lichamelijke schade dekken die aan derden wordt toegebracht, met inbegrip van de passagiers en de andere weggebruikers. Zwakke weggebruikers, zoals voetgangers en fietsers, worden vergoed voor hun lichamelijke letsels, zelfs wanneer ze een fout hebben begaan, wat het belang van een degelijke dekking vanaf de eerste kilometer onderstreept.
Elke verzekeraar moet in zijn contract minstens de wettelijke voorwaarden opnemen en blijft vrij om meer aan te bieden. Die minimale basis verklaart waarom twee Belgische contracten burgerlijke aansprakelijkheid inhoudelijk sterk op elkaar lijken, terwijl de prijzen, de diensten en de opties van de ene verzekeraar tot de andere verschillen.
Het verzekeringsbewijs
Het bewijs van verzekering heeft de vorm van een verzekeringsbewijs, lange tijd groene kaart genoemd. Het wordt in principe afgeleverd zodra de premie is betaald. Bij een politiecontrole riskeert de bestuurder die geen geldig bewijs kan voorleggen een boete. Voor een rit buiten Europa moet worden nagegaan of het bewijs wel geldt voor de bestemming en de doorkruiste landen.
Nummerplaat, inschrijving en contract: wat verandert er bij de vestiging
Een inwoner van België moet zijn voertuig laten inschrijven bij de Directie voor de Inschrijving van Voertuigen, de DIV, die het inschrijvingsbewijs en de achterste nummerplaat aflevert. Voor deze stap is een verzekeringsattest burgerlijke aansprakelijkheid nodig: de onlineaanvraag verloopt via de verzekeraar of via een makelaar, terwijl de aanvraag op papier een sticker draagt die door de verzekeraar is aangebracht. Het Belgische contract is dus het eerste stuk dat moet worden verzameld, nog vóór de nummerplaat.
Voor de bezoeker op doorreis gelden andere regels. Een niet-inwoner mag in België rondrijden met een voertuig dat is ingeschreven in een lidstaat van de Europese Unie, op voorwaarde dat hij de platen van die staat voert en de code ervan achteraan aanbrengt. Voor een inwoner van België moet het voertuig daarentegen bij de DIV worden ingeschreven, wat een Belgisch contract veronderstelt.
Bij AXA bepalen de voorwaarden van de vlootpolis overigens dat het contract van rechtswege eindigt wanneer een voertuig in een andere staat dan België wordt ingeschreven, terwijl een verblijf in een andere staat van de Europese Economische Ruimte niet als een risicowijziging wordt beschouwd. Die logica illustreert de nauwe band tussen het land van inschrijving, de woonplaats van de verzekeringnemer en het contract.
De woonplaats, een prijscriterium
De woonplaats van de bestuurder behoort tot de factoren die de Belgische verzekeraars in aanmerking nemen om de premie vast te stellen, samen met het motorvermogen in kilowatt, de leeftijd, de rijervaring, het beroep en het gebruik van het voertuig. Een wagen die privé wordt gebruikt, is goedkoper te verzekeren dan een wagen die beroepsmatig wordt gebruikt. Ras en geslacht mogen niet als tariefcriteria dienen.
Zijn rijverleden laten erkennen
Het punt waar een bestuurder uit Frankrijk zich de meeste zorgen over maakt, is de erkenning van zijn schadevrije jaren. De Belgische verzekeraars beoordelen het risico op basis van de schadegevallen van de laatste vijf jaar. Ze mogen voortaan hun eigen systeem van kortingen en verhogingen toepassen, dat grotendeels lijkt op de vroegere bonus-malusschaal. De manier waarop ze een nieuwe bestuurder, een bestuurder zonder schadegevallen of een bestuurder die verantwoordelijk is voor een ongeval behandelen, verschilt van maatschappij tot maatschappij, wat zowel de startpremie als de volgende premies beïnvloedt.
De bestuurder kan aan zijn verzekeraar een schadeattest vragen, dat zijn ongevallenverleden samenvat. Het is nuttig om dit attest bij de vorige verzekeraar op te vragen vóór het vorige contract wordt beëindigd en het vervolgens voor te leggen aan elke verzekeraar of makelaar die in België wordt aangesproken. Een duidelijk, gedateerd en volledig document voorkomt dat men in het tarief opnieuw van nul moet beginnen.
Een bestuurder die in België begint zonder enig bewijs van zijn verleden, wordt behandeld als een nieuwkomer in het systeem, wat kan leiden tot een hogere startpremie. Een Belgische verzekeraar kan niettemin rekening houden met een buitenlands attest: die beslissing hangt af van zijn commerciële beleid, vandaar het nut om de antwoorden van meerdere verzekeraars of van een onafhankelijke verzekeringsmakelaar te vergelijken.
Waarborgen kiezen die verder gaan dan de burgerlijke aansprakelijkheid
De burgerlijke aansprakelijkheid vergoedt enkel de schade die aan anderen wordt toegebracht. Om zijn eigen wagen te beschermen, kan de bestuurder een omnium toevoegen. Die facultatieve waarborg dekt de schade aan het verzekerde voertuig bij een aanrijding, diefstal, brand, glasbreuk, storm en soortgelijke gebeurtenissen. De prijs hangt onder meer af van de waarde van het voertuig en van het diefstalrisico, en er kan een vrijstelling gelden, terwijl die bij de burgerlijke aansprakelijkheid over het algemeen ontbreekt.
Een tussenformule, vaak mini-omnium genoemd, biedt een beperktere dekking tegen een lager tarief. Voor een recent voertuig of een voertuig dat met een krediet is gefinancierd, is de grote omnium de formule die de investering het best beschermt. Voor een oudere wagen volstaat soms de mini-omnium of alleen de burgerlijke aansprakelijkheid.
Bijstand, rechtsbijstand en bestuurder
Er komen nog andere waarborgen bij het basiscontract. De pechverhelping neemt het slepen en het vervangvoertuig ten laste. De rechtsbijstand helpt om zijn rechten te verdedigen na een ongeval. De verzekering voor de bestuurder vergoedt de letsels van de bestuurder wanneer hij verantwoordelijk is voor het ongeval, een situatie waarin de burgerlijke aansprakelijkheid hem niets uitkeert. Elk van die opties beantwoordt aan een specifieke behoefte en wordt beoordeeld op basis van het werkelijke gebruik van de wagen.
Weigering, onbetaalde premies en vangnetten in België
Wanneer meerdere verzekeraars een bestuurder weigeren of wanneer de voorgestelde premies als buitensporig worden beschouwd, kan hij zich wenden tot het Tariferingsbureau, dat een premie oplegt voor enkel de burgerlijke aansprakelijkheid. Die bescherming is belangrijk voor een nieuwkomer wiens profiel de Belgische maatschappijen slecht kennen.
Het niet betalen van de premie leidt, na een herinnering van de verzekeraar, tot de schorsing van de dekking en vervolgens eventueel tot de beëindiging van het contract. De verzekeraar blijft verplicht de slachtoffers te vergoeden, maar hij kan die vergoedingen nadien op de bestuurder verhalen, in principe binnen de grens van 31 000 euro. Het verhaal kan het volledige bedrag bedragen bij een opzettelijk schadegeval of een opzettelijk onjuiste verklaring, en het is beperkt tot 250 euro wanneer de onjuistheid niet opzettelijk is.
Het Belgische Gemeenschappelijk Waarborgfonds komt tussen wanneer de aansprakelijke niet verzekerd is, onbekend blijft, bijvoorbeeld na een vluchtmisdrijf, of wanneer het voertuig gestolen is. Het vergoedt altijd de lichamelijke schade en, in de regel, de materiële schade. Wanneer de aansprakelijke onbekend is, wordt de materiële schade enkel vergoed als de letsels ernstig zijn.
Juiste verklaringen en opvolging van het contract
Bij het afsluiten moet de verzekeringnemer het risico getrouw beschrijven: adres, gebruik, gewone bestuurders, kenmerken van het voertuig. Een opzettelijk valse verklaring kan leiden tot de nietigheid van het contract, terwijl een onopzettelijke fout eerder leidt tot een aanpassing van de premie of een vermindering van de vergoeding. Elke wijziging tijdens de looptijd van het contract, zoals een verhuizing, een nieuwe hoofdbestuurder of een beroepsmatig gebruik, moet aan de verzekeraar worden gemeld.
Om zijn contract na enkele maanden te herzien, kan de bestuurder bij de jaarlijkse vervaldag van verzekeraar veranderen met inachtneming van de voorziene opzegtermijn. Bij een geschil loopt het gebruikelijke traject eerst via de tussenpersoon of de klachtendienst van de maatschappij en vervolgens via de Ombudsman van de Verzekeringen, die bemiddelt in verzekeringsgeschillen. De andere stappen van een nieuwkomer, van gezondheid tot huisvesting, vallen onder de verzekering voor expats.
Een laatste nuttige reflex: het verzekeringsbewijs, het schadeattest en de briefwisseling met de vorige verzekeraar bewaren. Bij onenigheid over het niveau van de toegekende korting of over de begindatum van de waarborgen kunnen met die stukken de chronologie en de feiten nauwkeurig worden nagegaan.
Autoverzekering voor Fransen in België: veelgestelde vragen
Moet een Fransman die in België woont zijn wagen bij een Belgische verzekeraar verzekeren?
Een inwoner van België moet zijn voertuig laten inschrijven bij de DIV, die een attest burgerlijke aansprakelijkheid eist, afgeleverd door een verzekeraar of een makelaar die in België optreedt.
Kan men zijn in Frankrijk opgebouwde schadevrije jaren laten erkennen?
De Belgische verzekeraars beoordelen het risico op basis van de schadegevallen van de laatste vijf jaar. Een schadeattest van de vorige verzekeraar helpt om ze voor te leggen, maar de erkenning hangt af van het beleid van elke maatschappij.
Wat te doen als geen enkele Belgische verzekeraar mij wil verzekeren?
De bestuurder die door meerdere verzekeraars is geweigerd, of aan wie een buitensporige premie wordt voorgesteld, kan zich wenden tot het Tariferingsbureau. Die instelling legt een premie vast voor enkel de verplichte burgerlijke aansprakelijkheid.
Is de omnium verplicht in België?
Neen. Alleen de burgerlijke aansprakelijkheid is verplicht. De omnium is facultatief en dekt de schade aan het eigen voertuig: aanrijding, diefstal, brand, glasbreuk of storm, vaak met een vrijstelling ten laste van de verzekerde.
